پاخری

طبع این گیاه گرم و خشک است.

از تیره مرکبان، گیاهی است خودرو، ریزوم دار که از ریزوم آن ریشه خارج می شود. از ویژگی های این گیاه این است که در بهار قبل از تولید برگ ها غنچه و گل هایش ظاهر می گردد به این صورت که در اوایل بهار از سطح ریزوم تعداد ساقه متمایل به زرد که پوشیده از فلس هایی است .

خارج شده در انتهای هر ساقه یک کلاپرک قرار می گیرد که گلچه های کناری آن به رنگ زرد و باریک می باشد و عطر تندی دارد و اطراف هر گلچه زبانه ای تاژکدار است گلچه های وسط کلاپرک لوله ای و در حقیقت کاسه هر گل آن هم تاژک دار میباشد میوه اش فندقه و تاژک دار . پس از گل دادن برگ های سبز گیاه بوجود می آید که تقریبا پنجه با دمبرگ بلند که پشت پهنک آنها کرکدار است. محل رویش آن نواحی متروک، خرابه ها و نواحی مسکونی که مرطوب باشند و در باغ ها و باتلاق ها می باشد .

نام های دیگر پاخری :

پای خر پای کره اسبی، فرفره، فنجیون، حشیشةالسعال، سعالی، سعله، علف سرفه، منجون، فخریون، فرفر، فنجیوون و توسیلا‍ژ.

خواص پاخری :

• بهترین داروی معالج سرفه های تشنج آور است و اگر آن را دود کرده به بینی بکشید اثر بسیار نیکویی خواهد داشت.
• دم کرده آن برای سرطان ریه و خروج اخلاط خونی از سینه نافع می باشد و می توان به عنوان مایع شست و شوی چشم از آن استفاده کرد، همچنین برای درمان فلج ناگهانی ناشی از خونریزی مغزی این دم کرده مفید می باشد.
• برای درمان فلج ناگهانی ناشی از خون‌ریزی مغزی دم‌کرده این گیاه نیز مفید می‌باشد.
• برای کم کردن ورمها از ضماد برگ و گل آن استفاده شود.

احتیاط در مصرف گیاه پای خر (پاخری) :

• این گیاه حاوی آلکالوئیدهای پیرولیزیدین بوده که در آزمایشات صورت گرفته بر روی موش های صحرایی باعث تخریب کبد در آنها شده است البته مقدار آن در گیاه کم بوده و طبق پژوهش های صورت گرفته در سوئد این ماده در اثر جوشانیدن از بین میرود.